Ćwiczenia synergistyczne czyli czy unieruchomienie kończyny to koniec z aktywnością fizyczną?
Ćwiczenia synergistyczne
Dzięki występującym w naszym ciele połączeniu funkcjonalnym względnym i bezwzględnym odpowiedź brzmi nie! To dopiero początek drogi do przywrócenia sprawności po urazie.
Pojęcie synergii oznacza współdziałanie wielu czynników dobranych w taki sposób, że wspólne działanie jest w efekcie korzystniejsze od sumy ich działania pojedynczego. Przekładając to na nasz układ mięśniowy oznacza to współruchy, które w sposób mimowolny dołączają się do ruchów dowolnych, w pewien sposób je uzupełniając. Czasem „nie widać” efektu ruchów jednak dochodzi do skurczu izometrycznego lub wzmożonej czynności bioelektrycznej odległych mięsni, czyli takich, które nie biorą udziału w danym ruchu. Wykonywanie ruchu celowego zawsze związane jest z czynnością dużych grup mięsniowych.
Dowolne czynności ruchowe charakteryzują się tym, że w różnych ruchach bierze udział wiele mięśni.
Wśród współruchów wyróżniamy synergizmy bezwzględne ( synkinezje) oraz względne (synergie). Jeżeli chodzi o synergizmy bezwzględne to są one wrodzone i stałe. Natomiast względne są nabyte i można je przekształcać oraz dostosowywać do aktualnych potrzeb ruchowych.
Pod względem topograficznym wyróżniamy synergizmy jednostronne (ipsilateralne) oraz przeciwstronne czyli kontrlateralne.
Trening funkcjonalny – podsumowanie
Ćwiczenia z wykorzystaniem tego zjawiska są sposobem na uzyskanie odpowiedzi ruchowej unieruchomionej kończyny lub w miejscu gdzie dowolna czynność ruchowa jest z jakiejś przyczyny niemożliwa. Wykorzystanie ćwiczeni synergistycznych nie przynosi efektów wzrostu siły mięśni czy zwiększenia zakresu ruchu, pozwala jednak na opóźnienie występowania prostych zaników mięśniowych z bezczynności. W przypadku synergizmu względnego wielkość napiętych mięśni wywołanych za pomocą ćwiczeń w upływie czasu maleje. Powoduje to konieczność odpowiednio częstych zmian ćwiczonych grup mięśniowych. W niektórych przypadkach synergizmy są jednak niepożądane i trzeba je zwalczać. Dlatego odpowiedni dobór ćwiczeń pozostaw swojemu fizjoterapeucie. Wspólnie przejdziecie przez proces powrotu do zdrowia w najbezpieczniejszy sposób.
Bibliografia:
- Haggert M., Pearce A., Frazer A., Rahman S., Kidgell D., Siddique U. Determining the Effects of Cross-Education on Muscle Strength, Thickness and Cortical Activation Following Limb Immobilization: A Systematic Review and Meta-Analysis. Journal of Science and Medicine. 2020;2(4):1–16. DOI: 10.37714/josam.v2i4.54. https://www.josam.org/josam/article/view/54
- Hendy A.M., Spittle M., Kidgell D.J. Cross education and immobilisation: mechanisms and implications for injury rehabilitation. J Sci Med Sport. 2012;15(2):94–101. DOI: 10.1016/j.jsams.2011.07.007. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/21924681/
